“Yudofu” tô điểm cho mùa đông Kyoto — Đơn giản nhưng hương vị sâu lắng
Kyoto có rất nhiều món ăn truyền thống, nhưng khi nhắc đến món ngon được yêu thích vào mùa đông ở Kyoto, không thể bỏ qua “Yudofu” (đậu phụ luộc kiểu Kyoto).
Đây là món đậu phụ nóng được vớt từ nồi nước dùng kombu, rồi thưởng thức cùng gia vị và nước chấm, nổi bật bởi sự thanh đạm, tốt cho sức khỏe và giúp làm ấm cơ thể.
Trong bài viết này, chúng tôi sẽ giới thiệu về lịch sử của Yudofu, những quán nổi tiếng ở Kyoto và cách ăn được khuyên nên thử.
Yudofu là gì? — Hương vị Kyoto giản dị mà đầy chiều sâu
Thông tin cơ bản về Yudofu
Yudofu là món đậu phụ được làm nóng bằng nước dùng kombu, rồi ăn cùng ponzu hoặc các loại gia vị.
Đặc biệt ở Kyoto, Yudofu quanh chùa Nanzen-ji và khu Saga Arashiyama rất nổi tiếng.
Nhiều du khách khi đến Kyoto vào mùa đông đều thưởng thức món Yudofu nóng hổi.
Điểm làm nên sự đặc biệt của Yudofu Kyoto là việc sử dụng Kyō-dōfu (đậu phụ Kyoto) được làm từ nguồn nước ngầm chất lượng cao và đậu nành được tuyển chọn kỹ.
Kyō-dōfu có hương vị đậu nành đậm hơn, với vị mềm mịn và thanh nhã rất đặc trưng.
Đặc điểm chi tiết: Nguyên liệu chính: đậu phụ, kombu, nước. Nêm vị: ponzu, xì dầu, sốt mè. Gia vị ăn kèm: hành lá, momiji oroshi, vỏ yuzu, shichimi tōgarashi.
Khu vực nổi tiếng: Kyoto (đặc biệt là khu Nanzen-ji và Saga Arashiyama)
Lịch sử của Yudofu và mối liên hệ với Kyoto
1. Yudofu Kyoto phát triển từ ẩm thực chay của thiền viện
Yudofu ở Kyoto ban đầu phát triển như một phần của ẩm thực chay trong các thiền viện.
Đặc biệt tại Nanzen-ji và các ngôi chùa xung quanh, các món từ đậu phụ đã được sáng tạo như nguồn đạm quý giá cho các nhà sư không ăn thịt cá.
Phong cách làm nóng đậu phụ để ăn cũng được cho là một cách khéo léo để sưởi ấm cơ thể trong mùa đông lạnh giá.
2. Văn hóa Yudofu lan rộng vào thời Edo
Đến thời Edo, các cửa hàng đậu phụ ở Kyoto nghiên cứu loại đậu phụ chất lượng cao chú trọng vào giống đậu nành và nguồn nước,
và từ đó ra đời “Kyō-dōfu” mềm mịn, thanh nhã với hương vị đậu nành đậm hơn.
Cùng với đó, “Yudofu” cũng lan rộng trong dân gian và dần trở thành món đặc sản nổi tiếng của Kyoto.
Sách dạy nấu ăn thời Edo cũng có ghi chép về Yudofu, cho thấy món ăn này đã rất được ưa chuộng từ khi đó.
Cách ăn Yudofu ngon nhất và những loại gia vị nên thử
1. Cách ăn truyền thống
- Cho kombu vào nồi nước rồi đun lên.
- Khi kombu đã nở, cho đậu phụ vào làm nóng (điểm quan trọng là không đun sôi sùng sục).
- Khi đậu phụ bắt đầu rung nhẹ là lúc ngon nhất. Vớt ra và ăn cùng ponzu, sốt mè hoặc gia vị.
Nếu nấu đậu phụ quá lâu sẽ xuất hiện lỗ rỗng, làm kết cấu không còn ngon, vì vậy bí quyết là làm nóng từ từ ở lửa nhỏ đến vừa.
2. Những loại gia vị được khuyên dùng
Yudofu là món ăn đơn giản, nhưng chỉ cần thay đổi gia vị ăn kèm là bạn đã có thể thưởng thức nhiều hương vị khác nhau!
Đặc trưng của từng loại gia vị: Momiji oroshi: có vị cay nhẹ, cực hợp với ponzu. Vỏ yuzu: hương thơm phong phú, giúp món ăn thanh mát hơn. Shichimi tōgarashi: rất phù hợp khi bạn muốn thêm vị cay. Sốt mè: hoàn hảo cho người thích vị đậm và béo hơn.
3. Cách thưởng thức sang hơn một chút
Tại các quán chuyên Yudofu ở Kyoto, bạn cũng nên thử dùng cùng “Yuba” (váng đậu) hoặc “Nama-fu” (bánh gluten mềm)!
Ngoài ra, thưởng thức Yudofu cùng rượu sake Nhật cũng là một cách tận hưởng rất đậm chất Kyoto.
Tại nhiều quán nổi tiếng, ngoài Yudofu còn có các set course đi kèm gomadōfu, kinome dengaku và tempura chay.
Quán Yudofu ngon ở Kyoto được khuyên nên ghé
1. Những quán nổi tiếng quanh Nanzen-ji
Khi nhắc đến Yudofu ở Kyoto, khu vực nổi tiếng nhất chính là quanh “Nanzen-ji”!
Sau khi tham quan những ngôi chùa cổ kính, rất thích hợp để thong thả thưởng thức Yudofu.
- “Sōhonke Yudofu Okutan” (được biết đến là quán lâu đời nổi tiếng quanh Nanzen-ji)
- “Junsei” (có thể vừa ăn vừa ngắm shoin được đăng ký là tài sản văn hóa hữu hình và khu vườn tuyệt đẹp)
2. Những quán nổi tiếng ở khu Saga Arashiyama
Tại khu Saga Arashiyama, vốn cũng rất nổi tiếng với du khách, bạn cũng có thể thưởng thức Yudofu ngon.
- “Saga Tōfu Ine” (có thể vừa ăn vừa ngắm cảnh Arashiyama)
- “Yudofu Sagano” (dùng bữa thong thả trong không gian đầy phong vị)
3. Quán chuyên Yudofu kiểu machiya
Những quán cho phép bạn thưởng thức Yudofu trong machiya truyền thống của Kyoto cũng rất được yêu thích.
- “Tōfu Ryōri Toyouke Chaya” (quán nổi tiếng gần Kitano Tenmangū, nơi có thể thưởng thức Kyō-dōfu với mức giá hợp lý)
Giá cả và phép lịch sự khi ăn Yudofu
Mức giá tham khảo
Tại các quán chuyên Yudofu ở khu Nanzen-ji hay Arashiyama, mức giá tham khảo cho set course là khoảng 3.000 yên đến 5.000 yên.
Ngoài Yudofu, trong set thường còn có gomadōfu, tempura và nhiều món khác nên khẩu phần cũng khá đầy đủ.
Ở những quán bình dân như Toyouke Chaya, cũng có những món trong mức giá 1.000 yên.
Phép lịch sự khi dùng bữa
Các quán chuyên Yudofu thường có chỗ ngồi zashiki trải chiếu tatami, nên kiểu vào quán phổ biến là tháo giày trước khi lên.
Một số quán đón nhiều khách quốc tế còn có thể chuẩn bị menu tiếng Anh.
Thông tin hữu ích cho du khách
1. Mùa nào là thời điểm đẹp nhất để ăn Yudofu?
Nhiều quán phục vụ Yudofu vào mùa thu đến mùa xuân.
Đặc biệt, Yudofu ăn quanh Nanzen-ji vào mùa lá đỏ (giữa tháng 11〜đầu tháng 12) là một trải nghiệm rất đặc biệt!
Yudofu trong khung cảnh tuyết của tháng 1〜tháng 2 cũng mang nét phong vị rất riêng của mùa đông Kyoto.
Một số quán vẫn mở cửa vào mùa hè, nhưng thực đơn có thể thay đổi nên bạn nên kiểm tra trước.
2. Có thể ăn kiểu đi bộ với món đậu phụ không?
Ở Kyoto, những món ăn nhẹ làm từ Kyō-dōfu cũng rất được yêu thích.
Ví dụ, bạn có thể thử những món hợp để vừa đi dạo vừa ăn như “croquette đậu phụ”, “tōfu dengaku” hay “kem sữa đậu nành”.
3. Nếu muốn mua Kyō-dōfu về làm quà?
Kyō-dōfu dùng cho Yudofu có thể mua tại các cửa hàng chuyên đậu phụ.
Ngoài ra, bạn cũng có thể mua ở siêu thị hoặc trạm dừng chân ven đường, để thưởng thức hương vị Kyoto ngay tại nhà!
4. Cách đi đến khu Nanzen-ji
- Từ ga Kyoto: Đi tàu điện ngầm Karasuma Line, đổi tại “Karasuma Oike”, xuống ga “Keage” trên Tōzai Line, sau đó đi bộ khoảng 10 phút
- Xe buýt: Xuống tại trạm xe buýt thành phố Kyoto “Nanzen-ji Eikandō-michi”, đi bộ khoảng 10 phút
Tóm tắt
- Yudofu là món đặc sản mùa đông của Kyoto, phát triển từ ẩm thực chay của các thiền viện.
- Kyō-dōfu làm từ nguồn nước tốt và đậu nành chất lượng được làm nóng đơn giản bằng nước dùng kombu để thưởng thức.
- Sức hút của món ăn còn nằm ở việc có thể tận hưởng nhiều hương vị khác nhau nhờ gia vị và nước chấm.
- Khu Nanzen-ji và Saga Arashiyama có nhiều quán Yudofu nổi tiếng.
- Đặc biệt nên thử vào mùa lá đỏ (giữa tháng 11〜đầu tháng 12) hoặc mùa đông!
Lời kết
Khi ghé Kyoto, hãy thử Yudofu chính gốc nhé!
Tại Nanzen-ji hay Saga Arashiyama, thưởng thức Yudofu nóng hổi trong không gian đậm chất Kyoto cũng là một trải nghiệm rất đáng nhớ.
