Khám phá Mōtsū-ji ở Hiraizumi: vườn Tịnh độ tuyệt đẹp và công trình lịch sử
Mōtsū-ji, nằm tại thị trấn Hiraizumi thuộc tỉnh Iwate, là một di sản cấu thành của Di sản Thế giới “Hiraizumi - Các công trình kiến trúc, vườn cảnh và di chỉ khảo cổ thể hiện Phật quốc độ (Tịnh độ)”, và là điểm tham quan không thể bỏ qua với du khách quốc tế yêu thích văn hóa, lịch sử Nhật Bản.
Mōtsū-ji được cho là do Jikaku Daishi Ennin khai sơn vào năm 850, sau đó đến thời của Motohira và Hidehira - đời thứ hai và thứ ba của dòng họ Ōshū Fujiwara - quần thể chùa lớn quy mô hoành tráng đã được xây dựng.
“Vườn Tịnh độ”, phản ánh tư tưởng Tịnh độ của Phật giáo thời bấy giờ, là một trong những khu vườn đẹp tiêu biểu nhất Nhật Bản vẫn còn truyền lại phong cách làm vườn thời Heian đến ngày nay.
Trong bài viết này, chúng tôi sẽ giới thiệu chi tiết về lịch sử, điểm nổi bật và các thông tin hữu ích dành cho du khách khi ghé thăm Mōtsū-ji.

Lịch sử và bối cảnh của Mōtsū-ji
Mōtsū-ji được cho là bắt đầu từ năm 850, khi Jikaku Daishi Ennin trong chuyến du hành vùng Tōhoku đã dựng một ngôi điện nhỏ tại đây và đặt tên là Kashō-ji.
Sau đó, vào niên hiệu Chōji (1104–1106) dưới thời Thiên hoàng Horikawa, ngôi chùa được Fujiwara no Kiyohira đời đầu và con trai là Motohira đời thứ hai tái hưng.
Đặc biệt, Motohira đời thứ hai đã xây dựng Kondō Enryū-ji, còn Hidehira đời thứ ba dựng lên nhiều điện đường như Kashō-ji, nhờ đó Mōtsū-ji được mở rộng và phát triển quy mô lớn.
Thời cực thịnh, nơi đây có hơn 40 tòa đường tháp và hơn 500 tăng phòng, và trong sử thư thời Kamakura “Azuma Kagami” còn ghi rằng “sự trang nghiêm của điện đường tháp viện là vô song trong nước”, cho thấy quy mô vô cùng đồ sộ của chùa.
Tuy nhiên, bắt đầu từ trận đại hỏa hoạn năm 1226, cùng với nhiều lần hỏa hoạn và chiến loạn sau đó, toàn bộ kiến trúc đã bị thiêu hủy, hiện nay chỉ còn lại vườn Tịnh độ và dấu tích của quần thể chùa xưa.
Nơi đây được công nhận đồng thời là Di tích Lịch sử Đặc biệt và Danh lam thắng cảnh Đặc biệt của quốc gia, và kiểu công nhận kép này ngoài Mōtsū-ji ra chỉ có ở rất ít địa điểm, nên vô cùng quý hiếm.

Những điểm tham quan nổi bật ở Mōtsū-ji
Vườn Tịnh độ và hồ Ōizumigaike
Điểm hấp dẫn lớn nhất của Mōtsū-ji là “vườn Tịnh độ” tuyệt đẹp.
Khu vườn thể hiện tư tưởng Tịnh độ của thời Heian được thiết kế xoay quanh hồ “Ōizumigaike” dài khoảng 180m theo chiều đông tây.
Trong hồ có đảo nhỏ, cùng với bố cục đá gọi là suhama mô phỏng bờ biển thoai thoải, giúp lưu giữ kỹ thuật tạo vườn thời Heian đến ngày nay.
“Tấm gương nước” phản chiếu bầu trời và cây cối trên mặt hồ đặc biệt đẹp, gợi cảm giác như đang tái hiện cõi cực lạc.
Khu vườn có thể thưởng ngoạn quanh năm, nhưng đặc biệt hoa anh đào mùa xuân, hoa diên vĩ đầu hè (cuối tháng 6 đến giữa tháng 7) và lá đỏ mùa thu (cuối tháng 10 đến đầu tháng 11) luôn làm say lòng du khách.
Yarimizu
Ở phía đông bắc khu vườn có “Yarimizu”, một di tích được khai quật còn lại từ thời Heian.
Đây là dòng dẫn nước được xây để đưa nước từ núi vào hồ, và những đường uốn lượn cùng cách sắp đặt đá cuội thể hiện kỹ thuật tạo cảnh quan thanh nhã của thời Heian.
Vào khoảng Chủ nhật thứ tư của tháng 5 hằng năm, đôi khi nơi đây còn tổ chức “Gokusui no En”.
Kaisan-dō và Jōgyō-dō
Trong khuôn viên Mōtsū-ji có các công trình như Kaisan-dō và Jōgyō-dō.
Kaisan-dō là nơi thờ Jikaku Daishi Ennin, người khai sáng Mōtsū-ji, mang đến cho du khách một không gian cầu nguyện yên tĩnh.
Jōgyō-dō là một điện thờ kiến trúc kiểu hōgyō-zukuri, bên trong thờ tượng Hōkan Amida Nyorai.
Vào ngày 20 tháng 1 hằng năm, tại “Hatsukayāsai”, điệu múa “Ennen no Mai” - được công nhận là Tài sản Văn hóa Dân gian Phi vật thể Quan trọng của quốc gia - sẽ được dâng diễn tại Jōgyō-dō.
Dấu tích quần thể chùa và vườn hoa diên vĩ
Tại Mōtsū-ji, các nền đất và đá móng của Kondō Enryū-ji, giảng đường, cổng Nam Đại Môn vẫn còn được bảo tồn tốt, giúp du khách hình dung quy mô đồ sộ của quần thể chùa xưa.
Ngoài ra, quanh hồ Ōizumigaike còn có vườn hoa diên vĩ rộng khoảng 30 a, nơi 30.000 khóm thuộc 300 giống hoa nở rộ từ cuối tháng 6 đến giữa tháng 7.
Vào đúng thời điểm đẹp nhất, đôi khi còn có lễ hội hoa diên vĩ được tổ chức.

Thông tin tham quan dành cho du khách
Cách đi
Mōtsū-ji nằm ở vị trí rất thuận tiện, chỉ cách ga JR Hiraizumi khoảng 7 phút đi bộ.
Nếu đi shinkansen, bạn xuống tại ga Ichinoseki rồi chuyển sang tuyến JR Tōhoku Main Line để đến ga Hiraizumi (khoảng 8 phút).
Bạn cũng có thể đi xe buýt vòng “Runrun” và xuống ngay tại trạm “Mōtsū-ji”.
Nếu đi ô tô, từ nút giao Hiraizumi-Maesawa IC trên đường cao tốc Tōhoku mất khoảng 10 phút, và có bãi đỗ xe thu phí.
Phí tham quan và giờ mở cửa
- Phí tham quan:Người lớn 700 yên, học sinh THPT 400 yên, học sinh tiểu học và THCS 200 yên
- Giờ tham quan:Từ 5/3 đến 4/11 8:30–17:00, từ 5/11 đến 4/3 8:30–16:30
Khuôn viên chùa có lối đi thuận tiện hơn cho xe lăn, và cũng có dịch vụ cho mượn xe lăn (số lượng có hạn).
Thời gian tham quan trung bình khoảng 30–40 phút.
Do cách vận hành có thể thay đổi theo sự kiện hoặc theo mùa, bạn nên kiểm tra thông tin mới nhất trước khi đi.
Sự kiện theo mùa
Tại Mōtsū-ji, nhiều nghi lễ và sự kiện được tổ chức theo từng mùa.
- Ngày 20 tháng 1:Hatsukayāsai (dâng diễn Ennen no Mai)
- Từ 1/5 đến 5/5:Lễ hội Fujiwara mùa xuân (lễ hội lịch sử tổ chức trên toàn khu vực Hiraizumi)
- Khoảng Chủ nhật thứ tư của tháng 5:Gokusui no En (sự kiện làm thơ trong trang phục thời Heian)
- Cuối tháng 6 đến giữa tháng 7:Lễ hội hoa diên vĩ (thời điểm vườn hoa đẹp nhất)
- Khoảng từ 1/11 đến 15/11:Lễ hội Fujiwara mùa thu

Tổng kết
Mōtsū-ji là điểm nhấn nổi bật của du lịch Hiraizumi, tỉnh Iwate, nhờ giá trị lịch sử và khu vườn Tịnh độ tuyệt đẹp.
Trong khi cảm nhận văn hóa thời Heian và tư tưởng Tịnh độ Phật giáo, hãy để lòng mình được xoa dịu trước khung cảnh bốn mùa phản chiếu trên hồ Ōizumigaike.
Khi kết hợp tham quan cùng Chūson-ji, bạn sẽ hiểu sâu sắc hơn về di sản văn hóa của Hiraizumi - Di sản Thế giới.
Đối với du khách, Mōtsū-ji là cơ hội tuyệt vời để cảm nhận chiều sâu của văn hóa Nhật Bản.