Khu bảo tồn cảnh quan phố Kasashima｜Dấu ấn phố cảng Setouchi còn đến ngày nay
Tại khu bảo tồn cảnh quan phố Kasashima trên đảo Honjima, thành phố Marugame, tỉnh Kagawa, du khách có thể vừa đi bộ vừa quan sát cảnh quan thống nhất giữa hình thái khu dân cư được biển và đồi bao quanh với những ngôi nhà phố thuộc nhiều thời kỳ.
Thay vì chỉ lần lượt ngắm các tòa nhà, nếu chú ý cả độ uốn của đường, hướng nhà, vị trí đền chùa và đồi núi, bạn sẽ dễ nhận ra phố cảng Setouchi đã hình thành như thế nào.
Khu bảo tồn quần thể kiến trúc truyền thống quan trọng do quốc gia tuyển chọn
Kasashima được chọn làm Khu bảo tồn quần thể kiến trúc truyền thống quan trọng của quốc gia vào năm 1985, nhờ đó cảnh quan lịch sử của phố cảng được gìn giữ.
Nơi đây vẫn giữ diện mạo một phố cảng với các nhà phố từ thời Edo đến thời Minh Trị cùng hệ thống đường được bố trí khó nhìn thẳng xuyên suốt.
Khu dân cư do ba phía đồi núi và biển tạo nên
Khu dân cư được đồi núi bao quanh ba phía, đền chùa nằm sát chân núi, còn những lối nhỏ hướng ra biển len giữa các ngôi nhà.
Vì đây không phải khu tham quan bằng phẳng, bạn có thể cảm nhận thị trấn lớn lên thuận theo địa hình khi đi qua các dốc thoải và khúc cua.
Nhà phố được kế thừa từ thời Edo đến đầu thời Shōwa
Trong khu vực còn 13 tòa nhà thời Edo và khoảng 20 tòa nhà thời Minh Trị; cấu trúc và thiết kế truyền thống cũng được kế thừa ở các công trình thời Đại Chính và đầu thời Shōwa.
Kasashima không phải triển lãm ngoài trời gồm toàn nhà cùng thời kỳ; bước đầu để hiểu nơi này là nhìn nó như một không gian sống nơi các ngôi nhà thuộc nhiều niên đại nối tiếp nhau.
Higashi-kōji và phố Matcho｜Theo những con đường như mê cung
Ấn tượng đặc trưng của Kasashima đến từ các lối nhỏ không đồng đều về chiều rộng và hướng, cùng những nhà phố xếp dọc theo đó.
Đừng vội ấn định lộ trình; khi tận hưởng sự thay đổi của tầm nhìn mở ra rồi khép lại sau mỗi góc cua, bạn sẽ hiểu dần cấu trúc khu dân cư.
Dưới đây là các địa điểm tiêu biểu và điểm cần quan sát.
| Địa điểm | Đặc điểm đường | Điểm quan sát |
|---|---|---|
| Higashi-kōji | Kéo dài theo hướng bắc-nam | Dãy nhà phố nối tiếp |
| Phố Matcho | Uốn cong hình cánh cung | Vị trí tương quan với biển |
| Ngã ba chữ T | Tầm nhìn dừng lại | Các lớp tường và mái hiên |
| Ngã tư lệch | Đường đi bị xê lệch | Chiều sâu của khu dân cư |
Higashi-kōji với dãy nhà phố nối tiếp
Trên Higashi-kōji chạy theo hướng bắc-nam ở phía đông khu dân cư, bạn có thể vừa đi vừa so sánh mặt tiền song gỗ và độ cao mái hiên.
Nếu chú ý không chỉ khác biệt của từng nhà mà cả cách các tòa nhà liền kề tạo nên chiều rộng con đường và cảnh quan, bạn sẽ nhìn được dãy phố như một quần thể.
Phố Matcho gần như song song với bờ biển
Phố Matcho giao vuông góc với Higashi-kōji và uốn cong hình cánh cung gần như song song với bờ biển.
Biển không phải lúc nào cũng hiện ra phía trước, vì vậy đi theo đường cong và hình dung khoảng cách giữa phố cảng với biển cũng là một niềm vui.
Tầm nhìn thay đổi nhờ ngã ba chữ T và các giao lộ lệch
Đường ở Kasashima giao nhau theo dạng chữ T hoặc chữ thập và có chiều rộng thay đổi tùy nơi, nên khó nhìn thấu toàn bộ đoạn phía trước trong một lần.
Đừng chiếm giữa ngõ; hãy để ý xe phục vụ đời sống và người dân qua lại, rồi lặng lẽ ngắm cảnh sau từng góc cua.
Song gỗ, cửa sổ mushikomado và tường namako｜Đọc hiểu thiết kế nhà phố
Ở các nhà phố Kasashima, bạn có thể quan sát những thiết kế gắn với khí hậu và sinh hoạt như song gỗ mặt tiền, cửa sổ mushikomado ở tầng trên và tường namako của kho đất.
Đừng chỉ so độ lộng lẫy trang trí; khi xem chúng là giải pháp lấy ánh sáng, thông gió và bảo vệ công trình, vai trò của từng chi tiết sẽ hiện rõ.
Các yếu tố dễ nhận biết từ bên ngoài cùng chức năng của chúng được tóm tắt dưới đây.
| Yếu tố kiến trúc | Hình thức | Cách hiểu |
|---|---|---|
| Song gỗ | Các thanh mảnh dọc ngang | Ranh giới với đường phố |
| Cửa sổ mushikomado | Cửa sổ nhỏ ở tầng trên | Giải pháp lấy sáng và thông gió |
| Tường namako | Mạch vữa trắng nổi | Thiết kế bảo vệ kho đất |
| Tầng hai tsushi | Tầng trên thấp | Cấu tạo nhà phố |
Mặt tiền song gỗ ngăn cách nhẹ nhàng đường phố và nơi ở
Song gỗ điều chỉnh tầm nhìn từ bên ngoài, đồng thời tạo biểu cảm cho nhà phố như một ranh giới đưa ánh sáng và gió vào nhà.
Hãy ngắm từ đường mà không đến quá gần; so sánh khoảng cách giữa các song và cách chúng kết hợp với lối vào ở từng nhà sẽ giúp nhận ra khác biệt.
Chú ý cửa sổ mushikomado và tầng hai tsushi
Dọc đường là những ngôi nhà kiểu nhà phố hai tầng tsushi có cửa sổ mushikomado.
Để không mải nhìn lên mà lơ là dưới chân, hãy đứng ở nơi có thể dừng lại an toàn rồi chuyển mắt lần lượt từ mái hiên đến cửa sổ và mái nhà.
Ngắm tường trắng và tường namako của dinh Maki
Tại dinh Maki, nơi mở cửa làm Trung tâm Bảo tồn cảnh quan phố Kasashima, kho đất có tường namako nối tiếp tường trắng là điểm tham quan tiêu biểu.
Chuyển góc nhìn từ ngoại thất vào nội thất giúp bạn hiểu mối liên hệ giữa diện mạo ngôi nhà hướng ra phố và không gian sinh hoạt sâu trong khu đất.
Hàng hải Shiwaku và kỹ thuật thợ mộc｜Tìm hiểu bối cảnh dãy phố
Honjima là đảo trung tâm của quần đảo Shiwaku; hoạt động của những người đi biển và kỹ thuật xây dựng phát triển từ nghề đóng tàu đã nâng đỡ văn hóa địa phương.
Tại Kasashima, lịch sử hàng hải không chỉ là câu chuyện trừu tượng mà có thể được liên hệ với xà nhà, nền đất, đồ mộc và cấu trúc đường phố.
Phố cảng phát triển từ căn cứ của thủy thủ
Nằm trên tuyến hàng hải biển nội địa Seto, Honjima chứng kiến người và hàng hóa qua lại nhờ hoạt động của thủy thủ, từ đó hình thành khu dân cư xoay quanh cảng.
Ngay cả trong ngõ không nhìn thấy biển, nếu chú ý lối dẫn đến cảng và cách bố trí nhà, bạn vẫn có thể hình dung quan hệ giữa giao thông đường biển và thị trấn.
Cảm nhận tay nghề thợ mộc Shiwaku qua công trình
Kỹ thuật đóng tàu được bồi đắp cùng ngành hàng hải cũng mở rộng sang kiến trúc và được các thợ mộc Shiwaku vận dụng khi xây dựng ở nhiều nơi.
Tại trung tâm bảo tồn, bạn có thể nghe thuyết minh kiến trúc và hiểu sâu hơn trong lúc tự quan sát cấu tạo xà nhà, đồ mộc.
Bảo tồn không có nghĩa làm thời gian của thị trấn dừng lại
Khu bảo tồn quần thể kiến trúc truyền thống quan trọng không chỉ là nơi ngắm ngoại thất cổ mà là nơi đời sống cư dân và việc truyền lại di sản văn hóa chồng lớp lên nhau.
Nhân 40 năm được tuyển chọn, kế hoạch bảo tồn và phát huy giá trị được lập vào tháng 3 năm 2026; các hoạt động nối tiếp cảnh quan lịch sử tới tương lai qua sửa chữa và chỉnh trang vẫn tiếp tục.
Tham quan dinh Maki để hiểu sinh hoạt xưa một cách sinh động
Sau khi dạo ngoài trời, bước vào dinh Maki thuộc Trung tâm Bảo tồn cảnh quan phố Kasashima, bạn có thể xem không gian sống và dụng cụ không thể nhận biết từ ngoại thất nhà phố.
Tình trạng mở cửa có thể thay đổi, vì vậy nên kiểm tra ngày hoạt động trước khi sang đảo.
Quan sát sự nối tiếp giữa nền đất, phòng sinh hoạt chung và sân trong
Tại dinh Maki, sân trong, nền đất rộng, bếp lò và phòng sinh hoạt chung nối tiếp nhau, giúp bạn hình dung cụ thể luồng di chuyển trong nhà và nơi làm việc nhà.
Đừng chỉ chụp từng phòng riêng lẻ; quan sát mối liên hệ từ đường phố qua cửa vào, nền đất đến không gian phía sau sẽ cho thấy chiều sâu của nhà phố.
Suy ngẫm về đời sống qua đồ dùng nhỏ và đèn andon
Bên trong trưng bày các đồ dùng nhỏ và đèn andon còn lại từ cuối thời Edo, cho phép xem công trình cùng dụng cụ.
Thay vì chỉ nhớ tên đồ vật, hãy hình dung ai đã dùng chúng trong phòng nào và theo cách nào, đời sống đương thời sẽ trở nên gần gũi hơn.
Phân biệt cơ sở mở cửa với nhà dân
Không phải mọi tòa nhà trong khu bảo tồn đều là cơ sở tham quan; nhiều nơi vẫn là không gian riêng có người sinh sống hoặc sử dụng.
Dù gặp cổng hay ngõ đang mở, đừng bước vào khuôn viên; hãy tham quan tại cơ sở có biển mở cửa và trong phạm vi nhìn được từ đường công cộng.
Tàu đến Honjima và phép lịch sự tại chỗ｜Chuẩn bị trước khi dạo phố
Muốn đến Kasashima phải đi tàu tới Honjima, vì vậy nguyên tắc lập lịch là quyết định cả chuyến về trước khi bắt đầu đi bộ.
Honjima Kisen nối cảng Marugame với Honjima, nhưng lịch có thể đổi do thời tiết hoặc điều kiện vận hành, nên hãy kiểm tra tình trạng trong ngày.
Từ cảng Honjima, chọn đi bộ hoặc phương tiện trên đảo
Từ cảng Honjima đến Trung tâm Bảo tồn cảnh quan phố Kasashima mất khoảng 25 phút đi bộ.
Honjima cũng có xe đạp cho thuê và xe buýt cộng đồng, nhưng hãy kiểm tra trước điều kiện sử dụng và lịch chạy, đồng thời trở lại cảng đủ sớm cho chuyến tàu về.
Kiểm tra điều kiện mở cửa của trung tâm bảo tồn
Trung tâm Bảo tồn cảnh quan phố Kasashima mở cửa từ 9:00 đến 16:00, đóng cửa thứ Hai (nếu trùng ngày lễ thì đóng ngày kế tiếp) và từ ngày 29 tháng 12 đến ngày 3 tháng 1; từ ngày 4 tháng 1 đến hết tháng 2 chỉ mở thứ Bảy, Chủ nhật và ngày lễ.
Phí người lớn là 200 yên.
Quy định giá vé trẻ em và ngày nghỉ đột xuất có thể khác nhau tùy nguồn thông tin, nên hãy xác nhận trước khi khởi hành.
Cách đi bộ tôn trọng không gian sống
Dưới đây là những hành động giúp vừa bảo vệ cảnh quan lịch sử vừa dạo phố dễ chịu.
| Tình huống | Hành động nên làm | Hành động nên tránh |
|---|---|---|
| Ngõ | Dừng sát bên | Chặn lối đi |
| Trước nhà dân | Ngắm từ đường công cộng | Bước vào khuôn viên |
| Chụp ảnh | Tránh làm người khác lọt vào ảnh | Hướng máy vào trong cửa sổ |
| Di chuyển | Quan sát dưới chân | Vừa đi vừa chụp |
Tránh nói to hoặc chiếm một chỗ quá lâu, chừa khoảng trống để cư dân và du khách khác đi qua; đó là cách dạo phố tôn trọng cảnh quan.
Tổng kết｜Kết nối những lối nhỏ và nhà phố khi khám phá Kasashima
Tại khu bảo tồn cảnh quan phố Kasashima, khi liên kết các khúc uốn của Higashi-kōji và phố Matcho, những nhà phố có song gỗ, cửa sổ mushikomado, tường namako và không gian sống của dinh Maki, lịch sử phố cảng sẽ hiện lên sinh động.
Nếu kiểm tra tàu khứ hồi và giờ mở cửa cơ sở, giữ khoảng cách không làm phiền đời sống cư dân, chuyến đi sẽ giúp bạn cảm nhận không chỉ cảnh quan được bảo tồn mà cả nỗ lực tiếp nối thị trấn.
Đánh giá (0)