Chuẩn bị trước để không bị lạc ở ga tàu Nhật Bản
Khi đến ga lần đầu, việc đầu tiên là xác nhận "tuyến nào, của hãng nào" mà bạn cần đi.
Tại các thành phố lớn ở Nhật, nhiều hãng tàu cùng hoạt động trong một ga, và cửa soát vé cũng như sân ga có thể tách biệt nhau.
Ví dụ, ga Tokyo (Tokyo Station) có JR East, Tokyo Metro và nhiều hãng tàu khác, khuôn viên ga rất rộng nên nếu tra trước tên tuyến sẽ ít bị lạc hơn.
Bảng chỉ dẫn trong ga thường hiển thị tên tuyến, hướng đi (điểm đến cuối) và số sân ga thành một bộ.
Những thông tin cần kiểm tra trước khi lên tàu
- Hướng đi và loại tàu dừng (tàu thường – local, tàu nhanh – kaisoku, tàu tốc hành – kyūkō...)
- Số sân ga và mũi tên chỉ đường đến sân ga
- Bảng hướng dẫn chuyển tàu (Transfer) và màu sắc đại diện của tuyến
Nếu bị lạc, hãy đến quầy hướng dẫn gần cửa soát vé hoặc hỏi nhân viên ga, cho họ biết "điểm đến" và "tên tuyến bạn muốn đi".
Bảng chỉ dẫn tại các ga lớn thường có tiếng Anh, tiếng Trung và tiếng Hàn, và thông báo trên tàu cũng hỗ trợ đa ngôn ngữ.
Sử dụng ứng dụng tra cứu chuyển tàu
Google Maps hoặc ứng dụng「Norikae Annai (NAVITIME)」cho phép kiểm tra tuyến, giờ tàu và sân ga chuyển tàu cùng lúc, giúp bạn ít bị lạc ngay cả ở ga lạ.
Nếu tra lộ trình trước khi đi, bạn có thể rút ngắn thời gian ở ga.
Cách mua vé tàu: máy bán vé tự động, quầy vé và thẻ IC
Vé giấy thường được mua tại máy bán vé tự động ở ga.
Một số máy có thể chuyển đổi ngôn ngữ sang tiếng Anh, tiếng Trung, tiếng Hàn.
Nếu thao tác khó, bạn có thể nhờ tư vấn tại quầy vé (ví dụ quầy「Midori no Madoguchi」của JR), tuy nhiên không phải ga nào cũng có.
Các bước mua vé tại máy bán vé tự động
- Xác định điểm đến (xem bản đồ tuyến, bảng giá vé hoặc bảng chỉ dẫn)
- Chọn mục mua「きっぷ」(kippu – vé) trên máy
- Chọn điểm đến hoặc mức giá vé, rồi thanh toán (một số máy hỗ trợ nạp tiền thẻ IC ngoài tiền mặt)
- Nhận vé và tiền thừa (nếu có)
Nếu không biết giá vé, bạn có thể mua vé giá thấp nhất rồi thanh toán chênh lệch tại máy điều chỉnh giá vé ở ga đến.
Sử dụng thẻ IC giao thông
Thẻ IC giao thông (Suica, PASMO, ICOCA... tổng cộng 10 loại trên toàn quốc có thể dùng chung) cho phép bạn chạm thẻ tại cửa soát vé khi lên tàu và chạm lại khi xuống để tự động tính tiền.
Thẻ IC giúp tiết kiệm thời gian vì không cần mua vé mỗi lần, và còn dùng được tại cửa hàng tiện lợi, máy bán hàng tự động nên rất tiện cho du khách.
Thẻ Suica và PASMO vô danh đang được bán tại máy bán vé ở các ga lớn (bao gồm 500 yên tiền đặt cọc).
Nếu bạn dùng iPhone, có thể phát hành và nạp tiền Suica trên điện thoại qua ứng dụng「Welcome Suica Mobile」.
Lưu ý rằng phạm vi sử dụng và cách tính khi chuyển tàu khác nhau tùy hãng và khu vực, và bạn không thể đi tàu xuyên qua các vùng thẻ IC khác nhau.
Cách qua cửa soát vé: vé giấy và thẻ IC
Tại cửa soát vé, đưa vé giấy vào khe nhập và đi qua, nhớ lấy lại vé ở phía bên kia.
Với thẻ IC, chạm thẻ lên đầu đọc để đi qua.
Khi chạm, hãy đặt thẻ hoặc điện thoại chắc chắn lên đầu đọc để tránh lỗi.
Cách xử lý khi bị lỗi
Nếu cổng đóng lại hoặc đèn nhấp nháy, đừng cố đi qua mà hãy đến quầy nhân viên gần đó.
Dù là quên lấy vé, sai ga đầu vào, thiếu số dư hay đi quá trạm, nhân viên sẽ hướng dẫn bạn tùy theo tình huống.
Cách đi tàu điện ở Nhật: xếp hàng trên sân ga và quy tắc ứng xử
Sau khi qua cửa soát vé, hãy kiểm tra bảng chỉ dẫn về "chuyến tàu tiếp theo", "hướng đi" và "loại tàu dừng", rồi đi đến sân ga tương ứng.
Trên sân ga thường có vạch đánh dấu vị trí xếp hàng (số hoặc vạch màu dưới chân), và xếp hàng chờ là điều phổ biến.
Gợi ý chọn toa tàu
- Dù cùng hướng đi, có thể có tàu dừng ở các ga khác nhau (tàu nhanh sẽ bỏ qua một số ga)
- Một số tàu chia ghế chỉ định và ghế tự do (làm theo biển chỉ dẫn)
- Lưu ý các toa dành riêng cho nữ hoặc ghế ưu tiên, kiểm tra biển hiển thị
Khi cửa mở, hãy tránh sang bên để người xuống tàu đi trước, sau đó mới lên.
Trên tàu, hãy để hành lý dưới chân hoặc trên giá để đồ, không chắn lối đi.
Nếu có vali lớn, hãy tận dụng khoảng trống ở cuối toa hoặc khu vực để hành lý.
Quy tắc ứng xử trên tàu và lưu ý trước khi xuống
Tàu điện ở Nhật thường khá yên tĩnh, và mọi người được kỳ vọng giữ ý thức với người xung quanh.
Quy định khác nhau tùy tuyến và hãng tàu, hãy ưu tiên theo thông báo và bảng nội quy trên tàu.
Những điểm quy tắc ứng xử thường gặp
- Gần ghế ưu tiên, chú ý cách sử dụng điện thoại (một số tuyến yêu cầu tắt nguồn khi đông)
- Hạn chế gọi điện, nếu cần thiết hãy ra khu vực gần cửa và nói ngắn gọn
- Hành lý lớn đặt ở vị trí không chiếm chỗ ngồi
- Ăn uống trên tàu tùy thuộc tuyến – trên Shinkansen và tàu tốc hành thì được phép, trên tàu thường thì nên tránh
Khi sắp đến ga cần xuống, hãy kiểm tra tên ga trên bảng hiển thị hoặc qua loa thông báo, và nếu tàu đông thì di chuyển sớm ra gần cửa.
Cách xử lý sự cố: lên nhầm tàu, đi quá trạm, bị lạc trong ga
Khi đi du lịch, những tình huống như "đi nhầm ra cửa soát vé của hãng khác khi chuyển tàu" hay "lên tàu nhanh mà bị bỏ qua ga cần xuống" rất dễ xảy ra.
Đừng hoảng, hãy dựa vào biển chỉ dẫn trong ga và sự hỗ trợ của nhân viên.
Cách giảm thiểu lên nhầm tàu
- Kiểm tra bảng hiển thị hướng đi ở mặt bên hoặc đầu tàu
- Xác nhận loại tàu: tàu thường (local), tàu nhanh (kaisoku), tàu tốc hành (tokkyū)...
- Dù cùng sân ga, hướng đi có thể khác nhau nên hãy kiểm tra lại bảng chỉ dẫn
Khi mất vé hoặc không ra được cửa soát vé
Nếu mất vé giấy hoặc không qua được cửa soát vé, hãy đến quầy nhân viên cạnh cửa soát vé.
Nhân viên sẽ hướng dẫn tùy theo tình huống.
Tuyệt đối không tự ý nhảy qua cửa soát vé, hãy nhờ nhân viên hỗ trợ.
Cách thanh toán chênh lệch khi đi quá trạm
Nếu điểm đến xa hơn đoạn đã mua vé, hãy đưa vé vào máy điều chỉnh giá vé tại ga xuống để trả phần chênh lệch.
Với thẻ IC, nếu đủ số dư thì sẽ tự động tính tiền. Nếu thiếu, hãy nạp thêm tại máy nạp tiền hoặc máy điều chỉnh giá vé bên cạnh cửa soát vé, hoặc nhờ nhân viên hỗ trợ.
Tổng kết: Mẹo đi tàu điện ở Nhật Bản suôn sẻ cho du khách
Quy trình đi tàu cơ bản là "xác nhận hướng đi và loại tàu → chuẩn bị vé hoặc thẻ IC → qua cửa soát vé → xếp hàng trên sân ga", nắm được quy trình này sẽ ít bị lạc.
Sở hữu một thẻ IC giao thông (như Suica hoặc PASMO) sẽ giúp bạn không cần mua vé mỗi lần và di chuyển thuận tiện hơn rất nhiều.
Khi không chắc chắn, hãy ưu tiên xem bảng chỉ dẫn trong ga và trên tàu, và nếu có thắc mắc thì hỏi nhân viên ga là cách nhanh nhất.
