Shichi-Go-San là gì? Lễ hội truyền thống mừng sự trưởng thành của trẻ em tại Nhật Bản
Shichi-Go-San là lễ hội truyền thống Nhật Bản, khi gia đình đến đền thờ Thần đạo (jinja) hay chùa Phật giáo (otera) để cầu chúc cho sự trưởng thành khỏe mạnh và tương lai tốt đẹp của trẻ em.
Cả gia đình cùng nhau đến đền hay chùa, chụp ảnh kỷ niệm và thưởng thức bữa ăn để đánh dấu các cột mốc quan trọng trong cuộc đời.
Tại Nhật Bản, do tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh từng rất cao trong thời xưa, nên việc trẻ em lớn lên bình an luôn được xem trọng.
Shichi-Go-San cũng là lễ hội gắn với quan niệm đó, và hiện nay đã trở thành ngày kỷ niệm được nhiều gia đình yêu thích rộng rãi.
Đối với du khách đến Nhật, việc bắt gặp trẻ em và gia đình trong trang phục kimono tại các đền chùa là nét phong cảnh mùa rất Nhật Bản, thường để lại ấn tượng khó quên.
Tuy nhiên, đây không phải là điểm du lịch mà là khoảnh khắc đi lễ quan trọng của gia đình, nên hãy quan sát với sự tôn trọng.
Shichi-Go-San diễn ra khi nào? Thời điểm phổ biến quanh ngày 15 tháng 11
Shichi-Go-San là lễ hội thường được tổ chức vào mùa thu, lấy ngày 15 tháng 11 hằng năm làm trung tâm.
Ngày 15 tháng 11 được coi là ngày chính thức, nhưng cũng có nhiều gia đình đi lễ vào khoảng tháng 10 đến tháng 11 tùy theo lịch của gia đình.
Đặc biệt vào các ngày cuối tuần tháng 11, bạn dễ bắt gặp rất nhiều trẻ em mặc trang phục kimono tại khuôn viên các đền thờ.
Tuy nhiên, ngày đi lễ thực tế tùy thuộc vào mỗi gia đình.
Một số gia đình đi lễ vào ngày thường hoặc ngày khác để tránh đông đúc, hoặc điều chỉnh thời điểm theo lịch trình gia đình.
Ngoài đền thờ Thần đạo, cũng có nơi đi lễ Shichi-Go-San tại chùa
Nhắc đến Shichi-Go-San, hình ảnh đền thờ Thần đạo thường hiện lên rõ nét, nhưng cũng có gia đình đi lễ tại chùa.
Điều quan trọng là việc mừng sự trưởng thành của trẻ và trân trọng cột mốc cùng gia đình.
Nếu bắt gặp trong chuyến du lịch, hãy hành động nhẹ nhàng, vừa quan sát bảng chỉ dẫn trong khuôn viên vừa lưu ý bầu không khí xung quanh.
Vào ngày này, gia đình đi lễ đông hơn thường ngày, và số người chụp ảnh kỷ niệm cũng tăng lên.
Vì sao lại là ngày 15 tháng 11
Có nhiều giả thuyết về nguồn gốc ngày 15 tháng 11 được chọn làm ngày Shichi-Go-San.
Có thuyết cho rằng, vào thời Edo, tướng quân đời thứ 5 Tokugawa Tsunayoshi đã cầu nguyện sức khỏe cho con trai Tokumatsu vào ngày 15 tháng 11, và đây là một trong những nguyên nhân.
Ngoài ra, ngày 15 tháng 11 âm lịch tương ứng với "Kishukunichi" trong Nhị thập bát tú - được coi là ngày lành, khi quỷ không ra ngoài, cũng là một lý do.
Hiện nay, không nhất thiết phải giữ đúng ngày này, mà chọn ngày thuận tiện nhất trong khoảng tháng 10 đến tháng 11 để đi lễ là phổ biến.
Shichi-Go-San mừng những độ tuổi nào? Ý nghĩa của 3, 5, 7 tuổi và sự khác biệt giữa nam nữ
Tại Shichi-Go-San, đúng như tên gọi, 7 tuổi, 5 tuổi và 3 tuổi được xem là những cột mốc trưởng thành của trẻ.
Thông thường, 3 tuổi dành cho cả bé trai và bé gái, 5 tuổi dành cho bé trai, và 7 tuổi dành cho bé gái.
Phân loại này được biết đến rộng rãi, nhưng cách đón nhận có thể hơi khác nhau tùy theo vùng và quan điểm gia đình.
Gần đây, nhiều gia đình mừng theo tuổi thực (man-nenrei) thay vì tuổi tính truyền thống (kazoe-doshi), và cũng có khi tổ chức chung cho các anh chị em.
Vì vậy, khi quan sát với tư cách là du khách, hãy hiểu đây như một lễ hội gia đình của Nhật Bản mà đừng áp đặt "phải thế này, phải thế kia".
Vì sao lại là 3, 5, 7 tuổi
Xưa kia tại Nhật Bản, sự trưởng thành của trẻ em là niềm vui lớn hơn cả hiện tại.
3 tuổi là "Kamioki" - nghi thức bắt đầu để tóc mọc dài sau thời gian cạo trọc, 5 tuổi là "Hakamagi" - nghi thức bé trai lần đầu mặc hakama (quần truyền thống Nhật Bản), 7 tuổi là "Obitoki" - nghi thức bé gái lần đầu thắt obi (đai lưng) giống người lớn.
Thói quen mừng các cột mốc trưởng thành này đã được nuôi dưỡng và truyền lại đến ngày nay dưới tên gọi Shichi-Go-San.
Ngày nay, lễ hội này thường được thực hiện với cảm giác "ngày gia đình mừng sự trưởng thành của trẻ" hơn là theo đúng nghĩa nghiêm ngặt.
Đây có thể nói là lễ hội kết hợp cả truyền thống và việc tạo dựng kỷ niệm gia đình.
Trình tự đi lễ Shichi-Go-San là gì? Lịch trình và cách trải qua ngày hôm đó
Vào ngày Shichi-Go-San, trình tự phổ biến là gia đình cùng đến đền hoặc chùa, đi lễ và chụp ảnh kỷ niệm.
Trước và sau đó, cũng có khi cùng ăn uống hoặc tụ họp với ông bà.
Trình tự trong ngày tùy theo từng gia đình, có khi chỉ đi lễ đơn thuần, cũng có khi thực hiện cả nghi lễ cầu nguyện (gokitō) và chụp ảnh kỷ niệm.
Trình tự đi lễ Shichi-Go-San phổ biến
Thông thường, ngày hôm đó diễn ra như sau.
- Thay đồ kimono hay trang phục đẹp tại nhà hoặc tiệm ảnh, rồi cả gia đình di chuyển
- Đi lễ tại đền hoặc chùa, nếu muốn có thể nhận gokitō
- Chụp ảnh kỷ niệm tại khuôn viên hoặc tiệm ảnh
- Cùng gia đình và ông bà thưởng thức bữa ăn
Có gia đình thực hiện tất cả trong một ngày, nhưng cũng có người chọn chụp ảnh và đi lễ vào ngày khác - gọi là "maedori" (chụp trước) hoặc "atodori" (chụp sau).
Du khách thường bắt gặp cảnh "đi lễ" và "chụp ảnh kỷ niệm".
Gokitō khác nhau tùy mỗi đền và chùa
Tại Shichi-Go-San, cũng có gia đình nhận gokitō (nghi lễ cầu nguyện).
Hatsuhoryō (tiền lễ), cách đăng ký, trình tự hướng dẫn, việc có cần đặt trước hay không - tất cả đều khác nhau tùy từng cơ sở.
Tùy thời điểm, có thể rất đông đúc.
Nếu muốn thực sự tham dự tại điểm du lịch, hãy xác nhận trước hướng dẫn chính thức của nơi đến để an tâm hơn.
Đừng tự tiện quyết định tại chỗ, nhất định hãy tuân theo quy định của nơi đó.
Chitose-ame cũng là vật cát tường nổi tiếng trong Shichi-Go-San
Tại Shichi-Go-San, bạn có thể bắt gặp hình ảnh trẻ em cầm Chitose-ame.
Chitose-ame là kẹo dài màu đỏ trắng chứa đựng lời chúc trưởng thành khỏe mạnh và trường thọ cho trẻ, được yêu thích như vật cát tường từ thời Edo.
Thường được đựng trong túi có họa tiết may mắn như hạc rùa, tùng trúc mai, và cũng xuất hiện như đạo cụ trong ảnh kỷ niệm.
Nếu bắt gặp khi đi du lịch, hãy ghi nhớ như một phần cảnh quan đặc trưng của Shichi-Go-San, điều này sẽ giúp bạn hiểu sâu hơn về lễ hội truyền thống Nhật Bản.
Trang phục Shichi-Go-San là gì? Cách chọn kimono, hakama, trang phục phương Tây
Tại Shichi-Go-San, trẻ em có thể mừng lễ trong kimono, hakama, hoặc trang phục phương Tây như đầm.
Bé gái 3 tuổi thường khoác thêm áo ngoài gọi là hifu trên kimono, còn bé gái 7 tuổi thắt obi giống người lớn và mặc kimono đầy đủ.
Bé trai 5 tuổi thường mặc haori hakama (áo khoác và quần truyền thống), với trang phục lộng lẫy và nổi bật.
Tuy nhiên, không nhất thiết tất cả mọi người đều phải mặc trang phục truyền thống.
Cũng có gia đình chú trọng sự đồng điệu của cả bộ ảnh gia đình.
Vì vậy, bố mẹ và anh chị em thường tham gia với trang phục trang trọng hơn bình thường như suit hay đầm.
Những quy tắc cần biết khi bắt gặp trang phục kimono
Đối với du khách, hình ảnh kimono của Shichi-Go-San rất ấn tượng.
Tuy nhiên, hãy tránh đến gần quá hoặc chụp ảnh không xin phép chỉ vì thấy đáng yêu.
Trẻ em cũng có thể mệt vì di chuyển lâu hoặc mặc trang phục không quen.
Đừng quên đây là ngày kỷ niệm quan trọng của gia đình, và hãy quan sát một cách nhẹ nhàng, kín đáo.
Quy tắc ứng xử khi đi lễ và lưu ý khi chụp ảnh trong Shichi-Go-San
Vào mùa Shichi-Go-San, tại các đền chùa, cả du khách lẫn người đi lễ cùng chia sẻ không gian.
Vì vậy, hành xử điềm tĩnh hơn ngày thường là điều cần thiết.
Khi đi lễ, không chặn lối đi hay địa điểm chụp ảnh
Trong khuôn viên, các gia đình lần lượt chụp ảnh hoặc xếp hàng đi lễ.
Dừng lại lâu trước torii, giữa sandō (đường đi lễ), hay gần haiden (điện chính) có thể cản trở dòng người xung quanh.
Phần giữa sandō được gọi là "Seichū" - được xem là đường đi của các vị thần, nên đi bộ ở hai bên mới là cách ứng xử đúng.
Khi chụp ảnh, không nên chỉ ưu tiên việc của mình mà hãy quan sát dòng người xung quanh và chụp nhanh.
Khi có khả năng vô tình lọt vào ảnh kỷ niệm của một gia đình cụ thể, việc đợi một chút sẽ tạo ấn tượng tốt hơn.
Không chụp ảnh trẻ em và gia đình khi chưa xin phép
Phong cảnh Shichi-Go-San rất đẹp và là cảnh mùa đặc trưng của Nhật Bản.
Dù vậy, nhân vật chính không phải là đối tượng chụp ảnh du lịch, mà là gia đình đón ngày lễ hôm đó.
Khi chụp ảnh có hiện rõ người, tránh chụp khi chưa xin phép là nguyên tắc cơ bản.
Đặc biệt, hãy tránh chụp trẻ em ở cự ly gần.
Nếu nhất định muốn chụp, hãy xin phép và tôn trọng quyết định của đối phương nếu bị từ chối.
Tổng kết
Shichi-Go-San là lễ hội truyền thống đẹp đẽ của Nhật Bản, nơi gia đình cùng mừng sự trưởng thành khỏe mạnh của trẻ em ở các mốc 3, 5 và 7 tuổi.
Thường diễn ra vào khoảng tháng 10 đến tháng 11, với cao điểm quanh ngày 15 tháng 11, và là dịp để cả gia đình đi lễ, chụp ảnh kỷ niệm, dùng bữa cùng nhau.
Đối với du khách, đây là cơ hội để cảm nhận một phong tục gia đình đặc trưng của Nhật Bản chứ không chỉ là cảnh sắc mùa thu hay điểm check-in đẹp.
Nếu bắt gặp Shichi-Go-San trong chuyến đi, hãy quan sát nhẹ nhàng và tôn trọng không gian của những gia đình đang kỷ niệm ngày quan trọng của họ.
