Uchiwa là gì? Phân biệt với sensu (quạt xếp)
Uchiwa là dụng cụ truyền thống Nhật Bản dùng để tạo gió tại các sự kiện mùa hè như lễ hội natsumatsuri hay đại hội pháo hoa hanabi.
Tuy có cấu tạo đơn giản với động tác phẩy tạo gió, uchiwa từ lâu đã gắn bó mật thiết với cuộc sống và phong cảnh mùa hè của người Nhật.
Phần mặt quạt thường có hình tròn hoặc gần hình bầu dục liền với cán cầm, đặc trưng là dùng nguyên dạng mà không gấp lại.
Vật liệu thường được dùng là tre, gỗ, giấy, polypropylene, có ưu điểm nhẹ và dễ sử dụng.
Có một dụng cụ tương tự là sensu (quạt xếp); sensu có thể gấp mở và dễ mang theo, còn uchiwa có mặt quạt rộng tạo gió nhẹ nhàng hơn.
Khi đi du lịch và phân vân "nên chọn cái nào", có thể hiểu đơn giản: muốn dùng nhanh ngoài trời thì chọn uchiwa, muốn gọn gàng trong túi thì chọn sensu.
Ngoài ra, uchiwa tạo lượng gió lớn, phù hợp khi muốn làm mát nhanh làn da đẫm mồ hôi.
Uchiwa được dùng khi nào? Các tình huống hữu ích khi đi lễ hội và dạo phố mùa hè
Bạn dễ bắt gặp uchiwa tại các lễ hội mùa hè, đại hội pháo hoa, các con phố có quầy hàng yatai, đường vào đền chùa (sandō), các sự kiện ngoài trời có thời gian chờ đợi.
Đây là dụng cụ tiện dụng khi muốn có chút gió trong những ngày dạo bộ nóng nực, đồng thời giúp cảm nhận không khí mùa hè đậm chất Nhật Bản.
Hằng năm từ tháng 7 đến tháng 8, các lễ hội mùa hè được tổ chức khắp cả nước, hình ảnh người mặc yukata cầm uchiwa trên tay là một trong những biểu tượng mùa hè.
Khi đi du lịch, uchiwa cũng được bán tại cửa hàng lưu niệm và tiệm tạp hóa, ngoài ra còn được phát miễn phí trong các sự kiện hoặc cửa hàng quảng bá.
Thiết kế đa dạng từ họa tiết wagara truyền thống, phong cảnh, chữ viết đến nhân vật anime, không chỉ là vật dụng thực tế mà còn dễ mang về làm quà lưu niệm.
Đặc điểm của uchiwa đáng chú ý khi du lịch
- Loại làm bằng giấy hoặc tre có cảm giác chất liệu mềm mại
- Loại có họa tiết theo mùa hoặc chữ tiếng Nhật
- Loại có cán cầm dễ nắm và hình dáng dễ sử dụng
- Loại được vẽ danh thắng địa phương hoặc họa tiết truyền thống
Không chỉ vẻ ngoài, độ nhẹ khi cầm trên tay và kích cỡ mặt quạt cũng ảnh hưởng đến tính dễ sử dụng.
Uchiwa cỡ thông thường bán trên thị trường có chiều dài khoảng 35cm, chiều rộng khoảng 25cm, là kích thước dễ dùng cho cả phụ nữ và trẻ em.
Nếu có thể kiểm tra trước khi mua, hãy thử cảm giác cầm trong phạm vi cho phép để dễ chọn hơn.
Cơ bản về cách mang theo và sử dụng uchiwa
Vì uchiwa không thể gấp lại, khi cho vào túi cần lưu ý tránh bị cong hoặc gãy.
Mặt giấy dễ bị tổn hại khi chịu lực mạnh, nên thay vì cố nhét vào khe hở của hành lý, hãy cầm sao cho giữ được hình dáng.
Với túi tote cỡ lớn, hãy đặt cán cầm hướng lên và để theo chiều dọc, mặt quạt sẽ ít bị hư hỏng hơn.
Khi sử dụng, thay vì vung mạnh, hãy phẩy nhẹ nhàng bằng cổ tay để tạo cơn gió tự nhiên.
Thay vì phẩy mạnh liên tục, phẩy ngắn vài lần rồi nghỉ sẽ trông nhẹ nhàng hơn cho cả bản thân và người xung quanh.
Mẹo dùng uchiwa ngoài trời
Tại nơi có nắng gắt, hãy di chuyển đến vị trí có thể đứng lại để dùng được thoải mái hơn.
Phẩy mạnh khi đang đi bộ dễ va vào người khác, đặc biệt cần chú ý ở nơi đông đúc.
Vào những ngày nóng đỉnh điểm với nhiệt độ trên 30 độ, không nên chỉ dựa vào uchiwa, hãy kết hợp với việc nghỉ ngơi trong bóng râm và bổ sung nước để chống say nắng (netsuchūshō).
Uchiwa có thể thay thế dụng cụ chống nắng không?
Bạn có thể che nắng trước mặt trong thời gian ngắn, nhưng không nên xem uchiwa là vật dụng thay thế dụng cụ chống nắng dài hạn.
Uchiwa về cơ bản dùng để tạo gió; để chống nóng hiệu quả hơn, nên kết hợp với mũ và nghỉ ngơi thường xuyên.
Đối với chống tia UV, nên kết hợp ô che nắng, mũ và quần áo chống UV.
Cùng tìm hiểu quy tắc lịch sự khi dùng uchiwa nơi công cộng
Uchiwa tiện lợi nhưng tùy cách dùng, gió và âm thanh dễ truyền đến người xung quanh.
Vì vậy, ngoài việc bản thân được mát, cũng cần cân nhắc đến những người gần đó.
Ví dụ, trên tàu điện, xe buýt, ghế khán giả, nơi xếp hàng, bàn ăn, không nên phẩy quá mạnh.
Hướng gió mạnh đến mức làm tóc hoặc quần áo người khác bay phấp phới có thể gây khó chịu.
Tình huống cần lưu ý khi sử dụng uchiwa
- Phẩy ngang lớn ở nơi đông đúc
- Phẩy mạnh gần đồ ăn
- Sử dụng ở vị trí cản trở việc chụp ảnh hoặc thưởng lãm
- Liên tục phẩy gió về phía người đang trò chuyện cùng
- Phẩy mạnh trong đền chùa yên tĩnh hoặc bảo tàng mỹ thuật
Tại đền chùa, không gian triển lãm yên tĩnh, hãy giảm động tác để tạo ấn tượng điềm đạm.
Khi du lịch Nhật Bản, ý thức "sử dụng một cách tiết chế" sẽ giúp bạn dễ hòa nhập với không gian.
Đặc biệt khi tham gia buổi trà đạo trong chashitsu (phòng trà) hoặc thưởng thức nghệ thuật truyền thống như nō, kabuki, nên kiêng sử dụng uchiwa.
Khi chọn uchiwa làm quà lưu niệm cần xem điều gì?
Khi chọn uchiwa làm quà lưu niệm omiyage, ngoài thẩm mỹ cá nhân, hãy xem xét tính dễ mang về và dễ sử dụng để tránh sai sót.
Đặc biệt, cách chọn sẽ thay đổi tùy vào việc bạn mang theo trong chuyến đi hay trưng bày tại nhà.
Khoảng giá đa dạng từ vài trăm yên cho loại đơn giản đến vài nghìn đến vài chục nghìn yên cho sản phẩm thủ công truyền thống của nghệ nhân, có thể chọn theo mục đích và ngân sách.
Cách chọn uchiwa thực dụng
Nếu muốn dùng hằng ngày, loại nhẹ và cán cầm chắc chắn sẽ phù hợp.
Mặt quạt không quá lớn dễ sử dụng và có xu hướng dễ mang theo khi du lịch.
Kyō uchiwa của Kyoto, Marugame uchiwa của Kagawa, Bōshū uchiwa của Chiba được biết đến là ba loại uchiwa lớn của Nhật Bản, mỗi loại có cấu tạo và phong vị riêng đặc trưng.
Cách chọn uchiwa làm kỷ niệm
Nếu chọn làm kỷ niệm chuyến đi, loại có họa tiết đặc trưng địa phương hoặc chữ tiếng Nhật cũng được ưa chuộng.
Nếu muốn trưng bày, hãy chú ý đến cách phối màu, hoa văn, thiết kế mang tính mùa vụ để chọn vui vẻ hơn.
Uchiwa vẽ các biểu tượng đậm chất Nhật như núi Phú Sĩ Fuji, hoa anh đào, cá vàng, pháo hoa là món quà được yêu thích khi tặng cho bạn bè ở nước ngoài.
Cách nhìn khi phân vân chọn uchiwa
- Dùng cho bản thân hay làm quà tặng
- Sử dụng thực tế hay trưng bày
- Có dễ bị hỏng trong hành lý không
- Thiết kế có cảm giác đậm chất Nhật Bản không
- Sản phẩm thủ công hay sản xuất hàng loạt
Tận hưởng uchiwa khi du lịch và chú ý đến phong cảnh đậm chất Nhật Bản
Uchiwa không chỉ là dụng cụ làm mát mà còn là cơ hội để cảm nhận không khí theo mùa của Nhật Bản.
Khi nhìn cùng yukata, quầy hàng yatai, đèn lồng chōchin, đường vào đền chiều tà, ấn tượng về chuyến du lịch mùa hè sẽ càng sâu sắc.
Khoảnh khắc ngồi bên hiên nhà engawa lúc hoàng hôn với uchiwa trên tay là cách tận hưởng mùa hè truyền thống của Nhật Bản, vẫn được nhiều người yêu thích đến ngày nay.
Ngoài ra, chú ý đến ý nghĩa chữ viết và họa tiết khi chọn cũng tạo niềm vui khi mua quà.
Uchiwa có chữ kanji một ký tự như "涼 (mát)", "祭 (lễ hội)", "花火 (pháo hoa)" hay câu thơ haiku giúp cảm nhận chiều sâu văn hóa Nhật Bản.
Khi tìm được chiếc uchiwa ưng ý, ngoài việc dùng khi du lịch, bạn còn có thể trưng bày tại nhà để hồi tưởng lại kỷ niệm.
Tóm tắt | Cảm nhận mùa hè Nhật Bản qua uchiwa
Uchiwa không chỉ dễ sử dụng khi dạo bộ vào mùa nóng, mà còn là dụng cụ giúp dễ dàng tiếp cận cảm giác theo mùa và không khí sinh hoạt của người Nhật.
Hiểu sự khác biệt với sensu, nắm vững cách sử dụng và quy tắc lịch sự phù hợp từng tình huống, bạn sẽ dễ dàng đưa uchiwa vào chuyến du lịch một cách tự nhiên.
Dù chọn làm quà lưu niệm hay sử dụng thực tế, điều quan trọng là tìm được chiếc uchiwa phù hợp với mình.
Khi cầm uchiwa trên tay, đừng chỉ xem nó là dụng cụ tạo gió, mà hãy coi đó là cơ hội để cảm nhận mùa hè Nhật Bản gần gũi hơn.
