Tết Trung thu Nhật Bản (Chūshū no Meigetsu) là gì? Lễ hội ngắm trăng mùa thu
Chūshū no Meigetsu (Tết Trung thu Nhật Bản) là phong tục ngắm vầng trăng mùa thu trên bầu trời đêm, cảm nhận sự chuyển mình sâu lắng của mùa tại Nhật Bản.
Tại Nhật Bản, phong tục này còn được gọi thân thuộc là "Tsukimi" (ngắm trăng) hay "Jūgoya" (đêm rằm tháng Tám âm lịch), không phải là một sự kiện hoành tráng mà được lưu truyền như khoảng thời gian tĩnh lặng để thưởng thức thiên nhiên.
Điểm thú vị là không chỉ đơn thuần ngắm trăng.
Đây là lễ hội cảm nhận trọn vẹn không khí mùa thu kiểu Nhật, bao gồm cả cái se lạnh của không khí, tiếng côn trùng, ẩm thực mùa thu, cùng bầu không khí sum vầy bên gia đình và cộng đồng.
Quan niệm về thiên nhiên của người Nhật ẩn chứa trong tục ngắm trăng Tsukimi
Trong văn hóa Nhật Bản, thiên nhiên không chỉ là đối tượng để ngắm nhìn mà còn được xem như sự hiện diện gần gũi báo hiệu sự thay đổi của các mùa.
Chūshū no Meigetsu cũng là lễ hội cảm nhận mùa thu đang đến thông qua vầng trăng.
Giống như ngắm hoa anh đào (sakura) để cảm nhận mùa xuân, người Nhật ngắm trăng để cảm nhận mùa thu.
Cảm giác này gắn liền với thơ ca, hội họa, nghệ thuật vườn cảnh và wagashi (bánh ngọt truyền thống Nhật Bản).
Mặt trăng không chỉ tỏa sáng rực rỡ mà còn có lúc khuất sau mây, hay khuyết đi một phần.
Chính trong sự biến chuyển đó, người Nhật tìm thấy quan niệm thẩm mỹ đặc trưng của mình.
Đây là lối tư duy không chỉ ưa chuộng "hình ảnh hoàn hảo" mà còn tìm thấy nét đẹp trong những hình ảnh đang biến đổi.
Ý nghĩa của bánh Tsukimi dango và cỏ susuki trong lễ ngắm trăng
Vào dịp Chūshū no Meigetsu, người ta thường bày biện Tsukimi dango (bánh trôi ngắm trăng) và susuki (cỏ lau Nhật Bản).
Cả hai đều không đơn thuần là vật trang trí mà được yêu thích như biểu tượng cho mùa màng bội thu của mùa thu và lòng biết ơn đối với thiên nhiên.
Tsukimi dango (bánh trôi ngắm trăng)
Tsukimi dango là loại bánh có hình tròn gợi liên tưởng đến mặt trăng.
Những chiếc dango tròn màu trắng được bày lên sẽ thêm vào khoảnh khắc ngắm trăng cảm giác mùa nhẹ nhàng, dịu dàng.
Hình dạng và cách bày Tsukimi dango ở cửa hàng hay trong gia đình có thể khác nhau tùy theo vùng miền và từng gia đình.
Thay vì nghĩ rằng "chỉ hình dạng này mới đúng", bạn sẽ dễ hiểu hơn nếu thưởng thức sự khác biệt trong phong tục của từng địa phương.
Susuki (cỏ lau Nhật Bản)
Susuki là một trong những loài thực vật tượng trưng cho mùa thu.
Đôi khi cỏ susuki được ví như bông lúa, gợi nên cảm giác về mùa thu hoạch.
Hình ảnh cỏ susuki đung đưa trong gió rất hài hòa với ánh trăng, tạo nên khung cảnh tĩnh lặng đặc trưng của mùa thu Nhật Bản.
Mối liên hệ giữa Chūshū no Meigetsu và văn hóa ẩm thực
Tại Nhật Bản, các lễ hội theo mùa thường gắn liền với ẩm thực.
Chūshū no Meigetsu cũng là một trong số đó.
Ngoài Tsukimi dango, phong tục này còn liên quan đến văn hóa ẩm thực chú trọng các nông sản thu hoạch vào mùa thu như satoimo (khoai sọ).
Hơn nữa, ngày nay bạn cũng có thể bắt gặp những món ăn hay sản phẩm có tên gọi "Tsukimi".
Đó là ví dụ về việc hình ảnh ngắm trăng truyền thống được đưa vào văn hóa ẩm thực thường nhật, chẳng hạn như những món ăn dùng lòng đỏ trứng để gợi liên tưởng đến mặt trăng.
Trong chuyến du lịch Nhật Bản tự túc, nếu bạn bắt gặp từ "Tsukimi", hãy nghĩ rằng đó không chỉ là tên món ăn mà còn ẩn chứa cả nền văn hóa ngắm trăng theo mùa phía sau; cách thưởng thức của bạn sẽ phong phú hơn rất nhiều.
Kinh nghiệm du lịch Nhật Bản: Cách thưởng thức Tết Trung thu mà du khách nên biết
Chūshū no Meigetsu là lễ hội mà bạn có thể tận hưởng mà không cần phải đến một địa điểm đặc biệt nào.
Chỉ cần lặng lẽ ngắm bầu trời đêm tại những nơi có thể nhìn thấy mặt trăng như công viên trong hành trình, ven sông, hay bên cửa sổ phòng nghỉ, bạn cũng đã có thể chạm vào cảm giác mùa thu của Nhật Bản.
Tuy nhiên, ở những nơi công cộng, việc quan tâm đến những người xung quanh là điều quan trọng.
Hãy tuân thủ các quy tắc cơ bản như không nói chuyện ồn ào, không xâm nhập vào khu vực cấm, không chụp ảnh tự ý trên đất tư nhân để chuyến đi an toàn và thoải mái.
Góc nhìn thưởng thức như một nét văn hóa
Khi thưởng thức Tsukimi, bạn sẽ hiểu sâu sắc hơn nếu có những góc nhìn sau:
- Không chỉ ngắm trăng mà còn cảm nhận gió, âm thanh và cái se lạnh của không khí
- Xem Tsukimi dango và wagashi như những món ăn biểu trưng cho mùa
- Cảm nhận chính việc "lặng lẽ ngắm nhìn" như một phần của văn hóa Nhật Bản
- So sánh sự khác biệt trong cách trang trí, cách thể hiện giữa các vùng miền và cửa hàng
Chính vì Chūshū no Meigetsu không phải là lễ hội hào nhoáng nên đây lại là chủ đề giúp bạn dễ dàng cảm nhận văn hóa Nhật Bản trong đời sống thường nhật.
Tổng kết: Khám phá cảm thức mùa của Nhật Bản qua Tết Trung thu Chūshū no Meigetsu
Chūshū no Meigetsu vừa là lễ hội ngắm trăng, vừa là cánh cửa để bạn tìm hiểu quan niệm về thiên nhiên, văn hóa ẩm thực và cảm thức mùa của người Nhật.
Tsukimi dango và susuki chứa đựng lòng biết ơn đối với mùa màng bội thu của mùa thu và thiên nhiên.
Đối với du khách đến Nhật Bản, đây là cơ hội để chạm vào nền văn hóa mùa tĩnh lặng mà chỉ tham quan các điểm du lịch nổi tiếng sẽ khó nhận ra.
Khi ngước nhìn bầu trời đêm và từ từ cảm nhận ánh trăng cùng bầu không khí xung quanh, bạn sẽ thấy mùa thu Nhật Bản trở nên gần gũi hơn một chút.
