Lâu đài Iga Ueno là nơi như thế nào
Lâu đài Iga Ueno (Iga Ueno-jō) là một di tích lâu đài nằm ở Ueno Marunouchi, thành phố Iga, tỉnh Mie, với tháp thiên thủ (tenshu) màu trắng và những bức tường đá cao gây ấn tượng, là biểu tượng (landmark) của vùng Iga.
Nằm trong công viên Ueno, đây là cửa ngõ để du khách đến Iga - nơi nổi tiếng là quê hương của ninja - cảm nhận cùng lúc lâu đài, khu phố dưới chân thành và văn hóa lân cận.
Giá vé vào cửa là 600 yên cho người lớn, 300 yên cho trẻ em; giờ mở cửa từ 9 giờ đến 17 giờ (nhận khách đến 16 giờ 45 phút).
Sức hấp dẫn của tháp thiên thủ trắng được gọi là Hakuhō-jō
Tháp thiên thủ hiện nay, nhờ vẻ đẹp của ngoại quan màu trắng, còn được gọi là “Hakuhō-jō” (lâu đài phượng hoàng trắng).
Dáng vẻ phức hợp gồm đại thiên thủ ba tầng bằng gỗ và tiểu thiên thủ hai tầng trông như vươn thẳng lên trên những bức tường đá, hòa hợp tuyệt đẹp với cây cối trong công viên.
Tên gọi khác được cho là ví bức tường trắng như chim phượng hoàng, tượng trưng cho vẻ đẹp trầm tĩnh của lâu đài Iga Ueno.
Tham quan lâu đài Iga Ueno trong khuôn viên công viên Ueno
Lâu đài Iga Ueno không chỉ để ngắm riêng lẻ, mà nếu kết hợp với việc dạo công viên Ueno thì ấn tượng sẽ sâu sắc hơn.
Trong công viên còn có Bảo tàng ninja phái Iga (Iga-ryū Ninja Museum) và Nhà tưởng niệm Bashō, bạn có thể vừa đi dạo vừa chạm vào lịch sử và văn hóa của Iga.
Vì lâu đài và các cơ sở nằm gọn trong phạm vi đi bộ vài phút, nếu có khoảng nửa ngày bạn có thể tham quan trọn vẹn một cách thoải mái.
Ngôi lâu đài dễ thấy điểm tham quan ngay cả với người lần đầu
Ngay cả du khách không am hiểu về thành quách, nếu ý thức cách nhìn theo tháp thiên thủ, tường đá, tranh trần và khu phố dưới chân thành thì sẽ dễ tận hưởng hơn.
Trước tiên ngắm ngoại quan, tiếp đến cảm nhận sự hùng vĩ của tường đá, cuối cùng xem các trưng bày bên trong tháp thiên thủ và trần ô vuông (gō-tenjō); trình tự này sẽ tự nhiên truyền tải được nét đặc trưng của lâu đài Iga Ueno.

Những công trình và trưng bày nên xem tại lâu đài Iga Ueno
Sức hấp dẫn của lâu đài Iga Ueno không chỉ là tháp thiên thủ nhìn thấy từ xa.
Khi vào bên trong công trình, từ vũ khí, áo giáp, các tư liệu liên quan đến gia tộc Tōdō và các bức thư họa được gửi tặng để chúc mừng việc phục dựng tháp thiên thủ, lịch sử địa phương hiện lên một cách lập thể.
Ngắm ngoại quan tháp thiên thủ cùng với tường đá
Khi ngắm tháp thiên thủ, nếu chú ý đến sự kết hợp không chỉ với công trình mà cả tường đá phía dưới thì ấn tượng sẽ khác đi.
Sự tương phản giữa tường trắng, mái đen và tường đá bề thế tạo nên bầu không khí trầm tĩnh đặc trưng của lâu đài Iga Ueno.
Chú ý đến các tấm shikishi lớn ở trần ô vuông
Trên trần ô vuông tầng cao nhất của tháp thiên thủ có gắn 46 tấm shikishi (giấy vuông) thư họa của những nhân vật nổi tiếng, trong đó có Yokoyama Taikan.
Đây là những tác phẩm được các họa sĩ, thư pháp gia và chính trị gia nổi tiếng gửi tặng để chúc mừng việc phục dựng tháp thiên thủ vào năm Shōwa thứ 10 (năm 1935).
Nhắc đến trưng bày của lâu đài, người ta thường nghĩ đến vũ khí và áo giáp, nhưng ở đây bạn còn có thể chạm vào ký ức phục dựng có sự góp mặt của giới văn nhân.
Khi xem trưng bày, hãy nhìn vào bối cảnh hơn là tên nhân vật
Khi xem trưng bày, thay vì cố ghi nhớ tất cả tên nhân vật, nếu ý thức xem lâu đài Iga đã được bảo vệ và truyền lại cho hậu thế ra sao thì sẽ dễ hiểu hơn.
Các yếu tố liên quan đến những nhân vật như Tōdō Takatora và Kawasaki Katsu là manh mối kết nối hai thời đại: việc xây thành và việc phục dựng tháp thiên thủ.
Nếu nắm được mạch chuyện rằng bậc thầy xây thành Tōdō Takatora đã đại tu lâu đài, còn nghị viên dân biểu địa phương Kawasaki Katsu đã bỏ tài sản riêng để tái thiết tháp thiên thủ, các trưng bày sẽ trở nên dễ hiểu hơn.
Những thuật ngữ dễ bắt gặp trong khi tham quan, nếu sắp xếp như sau thì sẽ ít bối rối tại chỗ.
| Thuật ngữ | Điểm cần xem | Điều nên lưu ý |
|---|---|---|
| Tháp thiên thủ | Ngoại quan trắng | Tương phản với tường đá |
| Tiểu thiên thủ | Dáng nép bên cạnh | Sự cân bằng tổng thể |
| Tường đá cao | Độ cao và góc nghiêng | Không lại gần quá mức |
| Trần ô vuông | Hàng các tấm shikishi | Ký ức văn hóa |
| Khu phố dưới thành | Phạm vi của khu phố | Đi bộ để cảm nhận |

Cảm nhận sự hùng vĩ của lâu đài Iga Ueno từ tường đá cao
Khi đến lâu đài Iga Ueno, bạn nên dành thời gian cho tường đá cao (taka-ishigaki) ngang với tháp thiên thủ.
Tường đá cao do Tōdō Takatora xây dựng tự hào với độ cao khoảng 30 mét, thuộc hàng cao nhất Nhật Bản, truyền tải một cách trực quan tính phòng thủ của lâu đài.
Nhìn gần sẽ thấy được cách xếp đá
Tường đá không chỉ để ngắm từ xa, mà nếu nhìn từ vị trí gần sát chân, bạn sẽ thấy rõ kích thước và cách các viên đá xếp chồng lên nhau.
Dù từng viên đá trông có vẻ không đều, nhưng tổng thể lại tạo thành một bức tường lớn, ở điểm đó bạn có thể cảm nhận kỹ thuật xây thành.
Quan trọng là không cúi nhìn xuống từ trên cao
Tường đá cao khoảng 30 mét rất đáng xem, nhưng hãy tránh các hành vi như lại gần mép quá mức hay nhoài người ra để chụp ảnh.
Ở nơi du lịch người ta dễ tập trung vào cảnh sắc, nhưng vì di tích lâu đài có nhiều chỗ bậc thềm và dốc nghiêng, điều quan trọng là đi lại với sự ưu tiên cho an toàn.
Chụp ảnh dễ hơn khi giữ khoảng cách
Nếu chụp tháp thiên thủ cùng tường đá, đừng lại quá gần công trình mà giữ một chút khoảng cách thì sẽ dễ đưa trọn dáng hình tổng thể vào khung hình.
Khi đưa tháp thiên thủ trắng, tường đá và cây cối vào cùng một khung hình, bầu không khí trầm tĩnh của lâu đài Iga Ueno sẽ dễ được truyền tải.
Ngày mưa cần chú ý dưới chân
Vào ngày mưa hay sau mưa, các bậc đá và lối đất có thể cảm giác trơn trượt.
Đừng quá mải mê chụp ảnh hay di chuyển, hãy đi giày dễ đi và tham quan trong phạm vi hợp lý để yên tâm.

Cách tận hưởng lâu đài Iga Ueno thay đổi theo mùa và thời tiết
Lâu đài Iga Ueno là điểm kết hợp giữa di tích lâu đài ngoài trời và tham quan bên trong tháp thiên thủ, nên nếu thay đổi cách trải nghiệm theo mùa và thời tiết thì mức độ hài lòng sẽ tăng lên.
Đặc biệt với du khách đến Nhật, chỉ cần điều chỉnh một chút về trang phục và cách đi lại là có thể giảm bớt gánh nặng tại chỗ.
Mùa xuân rất hợp với việc dạo công viên
Mùa xuân, cây cối trong công viên Ueno mang bầu không khí dịu dàng, màu sắc thiên nhiên hòa hợp tuyệt đẹp với ngoại quan trắng của tháp thiên thủ.
Mùa hoa anh đào (sakura) thường vào khoảng cuối tháng 3 đến đầu tháng 4; thay vì vội ngắm mỗi lâu đài, nếu thong thả dạo trong công viên bạn còn cảm nhận được bầu không khí trầm lắng của thị trấn Iga.
Mùa hè chú ý đến nắng và nghỉ ngơi
Khi dạo di tích lâu đài vào mùa hè, nếu lưu ý đừng để thời gian đi bộ ngoài trời quá dài thì sẽ thoải mái hơn.
Kết hợp xen kẽ giữa tham quan bên trong tháp thiên thủ và dạo công viên, đồng thời bổ sung nước và nghỉ ngơi thường xuyên thì bạn có thể tận hưởng mà không quá sức.
Thu đông tận hưởng bầu không khí yên tĩnh
Mùa thu và mùa đông, nhờ màu của cây cối và độ trong trẻo của không khí, đường nét của tháp thiên thủ và tường đá đôi khi trông trầm tĩnh hơn.
Mùa lá đỏ (kōyō) khoảng giữa đến cuối tháng 11; đây là mùa có niềm vui đi bộ dành cho những người muốn lặng lẽ cảm nhận lịch sử của tường đá và khu phố dưới thành, chứ không chỉ sự rực rỡ.
Khi sắp xếp cách nhìn theo từng mùa, bạn sẽ dễ chọn cách chụp ảnh và cách đi lại.
| Mùa | Cách nhìn | Cách đi lại |
|---|---|---|
| Xuân | Công viên tươi sáng | Tập trung dạo bộ |
| Hè | Cây xanh đậm | Nghỉ ngơi nhiều |
| Thu | Màu sắc sâu lắng | Quan sát tường đá |
| Đông | Đường nét rõ ràng | Tham quan ngắn gọn |
| Ngày mưa | Ẩm ướt dịu nhẹ | Coi trọng dưới chân |
Niềm vui đi bộ kết hợp cùng khu phố dưới thành của Iga
Lâu đài Iga Ueno, thay vì gói gọn ở mỗi tháp thiên thủ, nếu đi bộ kết hợp với khu phố dưới thành và các cơ sở văn hóa lân cận thì sẽ lưu lại trong ký ức chuyến đi.
Vì các chủ đề đặc trưng của Iga như ninja, Matsuo Bashō và thủ công truyền thống nằm chồng lấn trong phạm vi gần nhau, đây là nơi dễ chọn cách trải nghiệm theo sở thích.
Kết hợp với văn hóa ninja
Nhiều du khách nghĩ đến ninja khi nhắc đến Iga, nên nếu kết hợp lâu đài với văn hóa ninja thì sẽ dễ hiểu được cá tính của vùng đất.
Khi tham quan Bảo tàng ninja phái Iga trong công viên Ueno, nếu để mắt đến cả khả năng phòng thủ và địa hình của lâu đài, bạn sẽ có những hiểu biết không chỉ thiên về hình ảnh ninja.
Cũng nên ý thức về những nơi gắn với Bashō
Iga còn được biết đến là vùng đất gắn liền với nhà thơ haiku Matsuo Bashō.
Nếu ghé Nhà tưởng niệm Bashō cũng nằm trong công viên Ueno, bạn không chỉ chạm vào văn hóa võ gia mà còn cả văn hóa văn học và lữ hành.
Ở khu phố dưới thành, hãy quan sát hơi thở của đời sống
Khi đi bộ trong khu phố dưới thành, hãy để mắt không chỉ đến các cơ sở du lịch mà cả chiều rộng con đường, sự sắp xếp của các công trình, tên phố và bầu không khí cửa hiệu từ xưa.
Nếu ngắm như một thị trấn còn lưu giữ dòng thời gian của vùng đất, không hào nhoáng như các điểm du lịch lớn, bạn sẽ thấy được nét đặc trưng của Iga Ueno.

Cách đi đến lâu đài Iga Ueno và thời gian tham quan ước tính
Lâu đài Iga Ueno nằm cách ga Ueno-shi (Ueno-shi Station) trên tuyến Iga của đường sắt Iga khoảng 10 phút đi bộ, bạn có thể đi bộ từ ga xuyên qua khu phố dưới thành để đến nơi.
Địa chỉ là 106 Ueno Marunouchi, thành phố Iga, tỉnh Mie; nếu thong thả tham quan cùng công viên Ueno thì thời gian ước tính khoảng 1 tiếng rưỡi đến 2 tiếng.
Đến bằng phương tiện công cộng
Từ hướng Kansai hay hướng Nagoya, tuyến đường dễ hiểu là nối chuyến JR và Kintetsu rồi vào đường sắt Iga.
Vì từ ga Ueno-shi đến lâu đài có cả đoạn dốc thoai thoải, nếu đi giày dễ đi thì sẽ thoải mái hơn.
Kiểm tra trước giờ mở cửa và giá vé
Giờ mở cửa từ 9 giờ đến 17 giờ (nhận khách đến 16 giờ 45 phút), và đóng cửa từ ngày 29 đến 31 tháng 12 cuối năm.
Giá vé vào cửa là 600 yên cho người lớn, 300 yên cho trẻ em; bạn nên kiểm tra tình hình mở cửa trước khi đến để yên tâm.
Quy tắc và lưu ý mà du khách đến Nhật nên biết
Lâu đài Iga Ueno vừa là điểm tham quan, đồng thời là di tích lâu đài có bề dày lịch sử.
Nếu luôn ý thức đi lại trong khi trân trọng các di sản văn hóa và công viên, bạn cũng sẽ thể hiện sự tôn trọng với du khách xung quanh và người dân địa phương.
Không chạm quá nhiều vào tường đá và hiện vật trưng bày
Tường đá và hiện vật trưng bày là những thứ đã được gìn giữ qua thời gian dài.
Hãy tránh các hành vi như trèo lên tường đá để chụp ảnh hay vô ý chạm vào tủ trưng bày và tư liệu.
Kiểm tra biển báo tại chỗ về quy tắc chụp ảnh
Bên trong tháp thiên thủ và phòng trưng bày, đôi khi có sự phân chia giữa nơi được chụp ảnh và nơi nên hạn chế.
Hãy kiểm tra biển báo ở lối vào và phòng trưng bày; nếu phân vân trong phán đoán, hỏi nhân viên sẽ giúp bạn yên tâm.
Tham quan trong yên tĩnh
Bên trong tháp thiên thủ có những nơi lối đi và cầu thang không rộng, nên khi dừng lại hãy chú ý cả chuyển động của người phía sau.
Đừng nói to liên tục hay chắn lối đi; điều quan trọng là tham quan một cách thư thái.
Sau đây là cách sắp xếp những hành vi đặc biệt nên lưu ý tại chỗ theo ví dụ nên làm và ví dụ nên tránh.
| Tình huống | Hành vi nên làm | Hành vi nên tránh |
|---|---|---|
| Gần tường đá | Đứng xa để ngắm | Lại sát mép |
| Phòng trưng bày | Kiểm tra biển báo | Chụp ảnh trái phép |
| Cầu thang | Nhường nhịn nhau | Đứng dừng lại |
| Trong công viên | Đi lại yên tĩnh | Xả rác bừa bãi |
| Chụp ảnh | Quan sát xung quanh | Chắn lối đi |
Tổng kết
Lâu đài Iga Ueno là điểm đến nơi bạn cảm nhận được lịch sử và văn hóa Iga qua tháp thiên thủ trắng được gọi là Hakuhō-jō, tường đá cao khoảng 30 mét, các trưng bày bên trong tháp thiên thủ và thư họa trên trần ô vuông.
Nếu đi bộ kết hợp cùng công viên Ueno và các cơ sở văn hóa lân cận, bạn sẽ thấy được chiều sâu của Iga với tư cách một khu phố dưới thành, chứ không chỉ là hình ảnh quê hương của ninja.
Khi đến thăm, hãy kiểm tra trước giá vé và tình hình mở cửa, đồng thời tận hưởng với ý thức cân nhắc đến tường đá và hiện vật trưng bày, cách đi lại an toàn và quy tắc chụp ảnh.
"



